Yurt dışından bir ürün sipariş ettiğinizde paket Türkiye’ye ulaştıktan sonra doğrudan adresinize gelmez; önce gümrük işlemlerinden geçer. Bu aşamada karşılaşılan bekleme ve ek ödeme talepleri, sürecin nasıl işlediği bilinmediğinde can sıkıcı olur.
Süreç nasıl işliyor?
- Gönderi Türkiye’ye ulaşır ve gümrüklü antrepoya alınır.
- Kargo firmasının gümrük birimi, gönderi üzerindeki fatura ve beyan bilgileriyle işlemi başlatır.
- Gönderi muafiyet kapsamındaysa vergi çıkmaz ve teslimata verilir.
- Vergi çıkıyorsa size bildirilir; ödeme yapıldıktan sonra gönderi serbest bırakılır.
- Ek belge gerekiyorsa sizden talep edilir.
Vergi nasıl hesaplanıyor?
Posta veya hızlı kargo yoluyla gelen, kişisel kullanıma mahsus ve ticari miktarda olmayan gönderiler için basitleştirilmiş bir usul uygulanır. Bu usulde tek ve maktu bir vergi alınır; oran, eşyanın geldiği ülkeye göre değişir (Avrupa Birliği ülkelerinden gelenler ile diğer ülkelerden gelenler farklı orana tabidir).
Verginin hesabında dikkate alınan tutar, yalnızca ürün bedeli değildir; kargo ücreti ve sigorta da matraha dâhil edilir. Bu yüzden ucuz bir ürün, yüksek kargo ücretiyle birlikte beklediğinizden fazla vergiye denk gelebilir.
Önemli: Muafiyet sınırı ve vergi oranları mevzuatla değişmektedir ve son yıllarda birkaç kez güncellenmiştir. Sipariş vermeden önce güncel rakamları Ticaret Bakanlığı kaynaklarından veya kargo firmanızın gümrük biriminden teyit edin. Bu sayfada güncelliğini yitirebilecek bir rakam vermiyoruz.
Muafiyet neye göre belirleniyor?
Muafiyetten yararlanabilmek için gönderinin şu özellikleri taşıması beklenir:
- Kişisel kullanıma mahsus olması
- Ticari miktarda olmaması (aynı üründen çok sayıda olmaması)
- Değerinin belirlenen sınırın altında kalması
- Muafiyet dışı bırakılmış ürün gruplarından olmaması
Aynı kişiye kısa aralıklarla gelen çok sayıda gönderi, ticari kabul edilebilir ve muafiyet uygulanmayabilir.
Hangi ürünler sorun çıkarır?
- İlaç ve takviye ürünleri: Sağlık Bakanlığı iznine tabidir, bireysel gönderilerde genellikle geçmez.
- Kozmetik ve gıda: Kontrol belgesi istenebilir.
- Telsiz özellikli cihazlar: Bazı elektronik cihazlar için ek izin gerekebilir.
- Cep telefonu: Yurt dışından getirilen telefonların Türkiye’de kullanılabilmesi için ayrı bir kayıt ve harç süreci vardır.
- Marka taklidi ürünler: El konulur.
- Bitki, tohum, hayvansal ürün: Tarım mevzuatına tabidir.
Gönderi neden bekliyor?
En sık nedenler:
- Fatura eksik veya okunaksız. Satıcının pakete fatura koymaması yaygın bir sorundur. Bu durumda sipariş ekranındaki fatura veya ödeme belgesi sizden istenir.
- Ürün tanımı yetersiz. “Gift” veya “sample” gibi genel ifadeler gümrüğün paketi açıp incelemesine yol açar.
- Kimlik bilgisi gerekiyor. Gümrük işlemi için kimlik numaranız ve bazen imzalı vekâlet istenir.
- Vergi ödemesi bekleniyor. Bildirim size ulaşmamış olabilir; kargo firmasının gümrük birimini arayın.
Ne yapmalısınız?
- Takip ekranında “gümrükte” ifadesini gördüğünüzde beklemeyin, arayın. Çoğu bekleme, sizden istenen ama size ulaşmamış bir belge yüzündendir.
- Kargo firmasının gümrük birimiyle iletişime geçin (müşteri hizmetleri sizi yönlendirir).
- Sipariş faturanızı, ödeme dekontunuzu ve kimlik bilgilerinizi hazır tutun.
- İstenen vergiyi ödemeden önce tutarın nasıl hesaplandığını sorun. Matraha kargo ücretinin dâhil edildiğini unutmayın.
Vergiyi ödemek istemezsem?
Gönderiyi reddedebilirsiniz. Bu durumda paket satıcıya iade edilir. Ürün bedelinin iadesi satıcıyla aranızdaki şartlara bağlıdır; kargo ve iade masrafı genellikle size kalır. Ayrıca antrepoda bekleme süresi uzarsa ardiye ücreti doğabilir.
Gümrük müşaviri gerekli mi?
Bireysel gönderilerde hayır; kargo firmasının kendi gümrük birimi işlemi yürütür ve bunun için bir hizmet bedeli alır. Ticari ithalat yapıyorsanız gümrük müşaviriyle çalışmanız gerekir.
Sipariş öncesi kontrol listesi
- Ürünün Türkiye’ye girişinde bir kısıt var mı?
- Satıcı pakete fatura koyuyor mu?
- Ürün bedeli + kargo toplamı muafiyet sınırının neresinde?
- Satıcı vergileri kendisi ödüyor mu, yoksa size mi bırakıyor?
- İade politikası ne? Gümrükten dönen üründe satıcı ne yapıyor?
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve mevzuat değişebilir. İşlem yapmadan önce Ticaret Bakanlığı’nın güncel düzenlemelerini esas alın.